Depressie is de toegangskaart tot verslaving.

Hoe verslaving en depressie met elkaar in verband staan.

Deze boute uitspraak wil ik graag in dit artikel verdedigen.

Na verschillende studies gevolgd te hebben over depressie en vooral ook veel zelfonderzoek wil ik hieronder mijn stelling uitleggen.

Allereerst wat is depressie

Hieronder de 9 criteria zoals deze in de DSM zijn omschreven, het handboek voor de psychiatrie waaraan je moet voldoen om de diagnose depressief te krijgen.

1. Sombere stemming, gedurende het grootste deel van de dag en bijna elke dag, zoals blijkt uit ofwel subjectieve mededelingen (bijvoorbeeld zich verdrietig, leeg of hopeloos voelen)
NB bij kinderen en adolescenten kan de stemming prikkelbaar zijn.
2. Duidelijk verminderd(e) interesse of plezier in alle of bijna alle activiteiten, gedurende het grootste deel van de dag, bijna elke dag.
3. Gewichtsverlies zonder dat dieet wordt gehouden. Of gewichtstoename (bijvoorbeeld meer dan 5% van het lichaamsgewicht binnen één maand), of bijna elke dag een afgenomen of toegenomen eetlust.

4. Insomnia of hypersomnia bijna elke dag.
5. Psychomotorische agitatie of vertraging, bijna elke dag.
6. Vermoeidheid of verlies van energie, bijna elke dag.
7. Gevoelens van waardeloosheid of buitensporige of onterechte schuldgevoelens (die het karakter van een waan kunnen hebben) bijna elke dag.
8. Verminderd vermogen tot nadenken of concentreren, of besluiteloosheid, bijna elke dag.
9. Recidiverende gedachten aan de dood (niet alleen de vrees om dood te gaan), recidiverende suïcidegedachten zonder een specifiek of een suïcidepoging. Of een specifiek plan om suïcide te plegen.

Ik denk dat de meesten van ons meerdere punten uit deze 9 criteria herkennen al was het dan misschien niet elke dag maar zeker wel af en toe.

Wat is verslaving

Dan is de vraag, wat is verslaving? Als je hier een definitie van zoekt dan wordt het vooral omschreven als het afhankelijk zijn van een bepaald middel dat verslavend is. Kortom de oorzaak van verslaving wordt gegeven aan het middel. Maar we kunnen ons afvragen of dit zo is? Vele middelen worden aangemerkt als verslavend of zeer verslavend maar waarom? Het gaat dan om het effect van het middel. Wat doet het middel met je? Alles wat ervoor zorgt dat we pijn niet hoeven te doorvoelen kan verslavend werken. Het woord ver-slaving is wel veelzeggend vind ik. Je onderwerpt je aan iets. Zo heb je zelf niets meer over jezelf te zeggen. En ben je slaaf van datgene wat je steeds opzoekt.

De realiteit

Als de werkelijkheid zoals wij die ervaren uitzichtloos is, we geen vertrouwen meer hebben in de goedheid van de mens of het dagelijkse bestaan als een sleur ervaren, dan zoeken we naar een uitweg om aan deze realiteit te ontsnappen. Hiervoor zijn legio opties te bedenken. Dit hoeven we niet alleen in verslavende middelen te zoeken, dit kan ook internet zijn of een andere handeling of zelfs sport. Zodra we iets gebruiken of doen met als doel even weg te zijn uit de werkelijkheid is dit een vorm van verslaving. We merken dan dat we er als het ware steeds naartoe worden getrokken. Er ontstaat een innerlijk gevecht. Je wil graag weer even vluchten uit de werkelijkheid maar je weet ook dat het maar tijdelijk is en je de werkelijk toch onder ogen moet komen. Dus je zegt tegen jezelf nee nu niet, straks.

Maar dan kom je met allerlei excuses in de trant van ach even maar of wat maakt het toch uit, het geeft toch niet? 

Allerdaagse verslavingen

Er wordt ons verteld dat je een junk bent als je heroïne in je aderen spuit en dat je dan ver van huis bent. Maar hoe zit dat dan met andere verslavingen? Even een paracetamolletje slikken is toch niet zo erg? Of wat voor kwaad kan het als ik overmatig sport, dat is toch goed voor de gezondheid? Zeker zijn er genoeg voorbeeld van verslavingen te noemen die niet direct schadelijk zijn voor je gezondheid. Maar waar het vooral om gaat is het wegvluchten in iets om de realiteit even niet onder ogen te komen. Er is iets wat we dienen aan te gaan. We dienen de confrontatie op te zoeken maar in plaats hiervan vluchten we ervan weg. Zodra we de confrontatie aangaan neemt het verslavend gedrag af.

Vluchtgedrag

Zelf ben ik een periode verslaafd geweest aan het roken en later ook wel alcohol en drugs. Nu kan ik ter verdediging zeggen dat ik buiten het roken niet elke dag gebruikte of alleen op feestjes, maar mijn doel was wel om te drinken om niet aanwezig te zijn of drugs te nemen om niet meer te voelen. Ik durfde niet in de realiteit te leven en vluchtte zo vaak als het maar kon weg. Weg in een soort zelfgecreëerde werkelijkheid waar ik in kon verblijven. Het gekke is, dat deze eigen werkelijkheid mij juist veel pijn bezorgde. En ik uiteindelijk meer verdriet en pijn opzocht dan dat het mij zou kosten om de confrontatie aan te gaan.

Maar daar kwam ik pas achter toen ik me bewust werd van mijn gedrag. En ik de moed had om mijn rug te rechten en de angst recht in de ogen aan te kijken.

Zodra je verantwoordelijkheid neemt in je leven leer je dat alleen jij verantwoordelijk bent voor jouw daden. En dan merk je dat het best wel meevalt om dit te doen. Je stelt je kwetsbaar op en dat is spannend. Maar uiteindelijk geeft je dit juist meer kracht en controle over je leven. Zodat je meer en meer het gevoel krijgt dat jij het leven bestuurt.

Dit is een veranderingsproces wat tijd kost maar wel de moeite waard is.

Medicatie

Na mijn studie over depressie was de conclusie dat je depressie alleen kunt bevechten met medicatie, oftewel anti- depressiva. Maar dit is weer een middel om de confrontatie niet aan te hoeven gaan. Het is geen geneesmiddel want zodra je ermee stopt komt de depressie des te harder terug. Als je al geen last krijgt van bij of nawerkingen van het medicijngebruik. Dit is dus niet de oplossing. Hoewel ik wel kan snappen dat het soms fijn is om even aan het zware gevoel te ontsnappen. Maar ik denk dat anti- depressiva hier niet voor is geschikt. Het duurt minstens maanden om er weer vanaf te komen.

Ik zou dan liever kiezen voor een ander middel wat je niet hoeft op te bouwen en af te bouwen. In mijn mening liever een keer een avondje doorzakken, dan een medicijn waar je niet zo snel meer van af komt.

Conclusie

Voel je je depressie en ben je somber? Heb je negatieve gedachten die steeds maar weer terug komen en kom je hier niet uit? Dan is de stap naar een verslaving snel gemaakt. De verslaving zorgt ervoor dat je even je gedachten kunt verzetten of misschien wel uitzetten. En je voelt je even fijn en niet meer somber. De toekomst doet er even niet meer toe, je wordt opgeslokt door je verslaving.

Maar de verslaving heeft een groot nadeel. Het beheerst je leven. Wat het ook is zodra je ergens aan verslaafd bent, roept het continue om jouw aandacht.

Alleen door de confrontatie met jezelf aan te gaan en juist jouw angst op te zoeken en er met mededogen mee om te gaan zorgt ervoor dat je geen verslaving nodig hebt en zelf in controle bent.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

twaalf − 9 =