Bitter in de mond, gezond voor het hart

Van de week was ik weer eens ouderwets een puzzel aan het maken in een van mijn 10 voor taal boekjes en toen was de oplossing het spreekwoord “Bitter in de mond, gezond voor het hart.”

Ik had eerlijk gezegd nog nooit van dit spreekwoord gehoord en besloot het op te zoeken. De eerste betekenis is, dat vroeger de meeste medicijnen bitter waren. Dus als je het bittere medicijn slikte, dan werd je daarna weer gezond. Daar komt ook de uitdrukking “een bittere pil” vandaan.

Bitter is goed voor de gezondheid

De tweede betekenis heeft te maken met de letterlijke betekenis, namelijk dat bittere smaken goed voor de gezondheid zijn. Het is niet de favoriete smaak van het gros van de mensen: bitter. Kleine kinderen hebben er helemaal een hekel aan, maar ook volwassenen zijn vaak geen fan. Hierom verdwijnt de bittere smaak van producten langzaam uit de supermarkten. Zo smaken andijvie en witlof een stuk minder bitter dan decennia geleden, omdat ze tegenwoordig worden gekruist met zoetere soorten. En dat is jammer want bitter is heel gezond voor ons.

Zelf was ik al fan van bitter toen ik nog klein was. Ik kan me nog herinneren dat ik een verjaardagsfeestje altijd vervelend vond omdat er dan meestal alleen patat, frikandel en kroket te eten was. Precies de dingen die ik niet lekker vond. Nee, ik at liever witlof of spinazie. Maar daar was ik de enige in, dus dit kwam dit niet op het menu, zelfs niet op mijn eigen feestje.

Bitter is een van de vijf basissmaken
Bitter is naast zoet, zout, zuur en umami (wrang) één van de vijf basissmaken die door je tong wordt waargenomen. Bij bittere smaken kun je denken aan rucola, witlof, koriander, andijvie, spruitjes en grapefruit: allemaal producten die stoffen bevatten die goed zijn voor je lever.

Goed voor je buik
Zwavel en in vet oplosbare vitamines (A, D, E en K) zijn belangrijk voor het lichaam om gal te kunnen produceren en dat is weer nodig voor gezonde spijsvertering én om de lever op topniveau te laten werken. Daarnaast zorgt bitter voedsel er ook voor dat je minder zin hebt in zoetigheid. Ze stabiliseren namelijk je bloedsuikerspiegel en zo krijg je minder last van dips in je energieniveau. Ook zorgen ze ervoor dat je smaakpapillen beter in balans zijn.

Deze voedingsmiddelen bevatten de meeste bitterstoffen

  • Groenten: broccoli, kolen, boerenkool, spruitjes, bloemkool, spinazie, snijbieten, sla, waterkers, groene bonen, tuinerwten, artisjok, rode en gele pepers, selderij, avocado, pompoen, komkommer, meloen.
  • Kruiden: peterselie, salie, rozemarijn, tijm, basilicum, paardenbloem, mariadistel, rooibos, kamille en munt.
  • Fruit: al het rood fruit (druiven, bessen, cranberries) en appels, peren, ananas, mango’s.

De derde betekenis van dit spreekwoord

Er is nog een derde betekenis voor dit spreekwoord. Namelijk de figuurlijke betekenis. Soms moet je iets zeggen wat bitter is en als je dat gedaan hebt is dit gezond voor het hart, want maak van je hart geen moordkuil. Ook zeggen we wel eens “dit moet me echt even van het hart” of “het is een pak van mijn hart “als we opgelucht zijn. Deze uitdrukkingen houden hetzelfde in. Soms is het misschien moeilijk iets te zeggen maar als je het eenmaal gedaan hebt, dan ben je opgelucht en is dat een pak van je hart. En dus gezond voor het hart. Want het hart hoort licht te zijn. Als we allerlei negatieve gedachten, rancune, haat en jaloezie met ons meedragen dan drukt dit op ons hart als een zware baksteen en zo kan het hart niet lekker zijn gang gaan.

Spreek je uit

Grappig is ook dat ik erom bekend sta vrij direct te zijn en dat kan ik ook. Maar ook vind ik het vaak lastig om eerlijk te zijn als dit niet positief is. En als ik dit dan te lang uitstel dan kan ik uiteindelijk boos worden en komt er meer lading op dan nodig. Zodra ik dan de waarheid zeg komt die lading mee en dat was niet de bedoeling. Ik leer elke dag weer om de emoties te doseren en open te staan voor wat ik voel. Hier mededogen voor te hebben en begrip. Maar dat is iets anders dan nooit meer iets negatiefs tegen iemand anders zeggen of duidelijk zijn tegen iemand en deze eerlijk zeggen hoe je erover denkt. Zolang je hiermee niet opzettelijk iemand kwetst denk ik dat het heel gezond is om je duidelijk uit te spreken.

Italianen

Mijn ervaring is dat hier in Italië de Italianen zich vaak wat sneller en duidelijker uitspreken dan wij Nederlanders. Vaak hoor ik Nederlanders ook zeggen dat het soms lijkt alsof ze ruzie hebben. Maar in feite hebben ze dat ook voor onze begrippen. Ze kunnen elkaar best ongezouten de waarheid zeggen. Maar, als ze hebben gezegd wat hen dwars zat, is het eruit en gaan ze weer verder.

Burn out

Ik denk dat dit gezond is en ik denk ook dat burn out, een term die hier in Italië onbekend is maar wel veel voorkomt in Nederland, hier ook mee te maken kan hebben. Op het moment dat je je niet uitspreekt en het opkropt dan komt er steeds meer lading op en zet je spanningen vast in het lichaam. Dit wordt weer gevoed door de gedachten die hier ook meer hun eigen leven gaan leiden en voor je het weet is de boog te gespannen en schiet ie los. Dan is de rek eruit. Het is dus zaak om eerder je duidelijk uit te spreken en aan te geven wat jij niet prettig vindt.

Wees niet bitter maar eet af en toe eens bitter!

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

14 − acht =